Kesinlikle bir ermeni katliami olmamistir tamam harp esnasinda tehcir esnasinda
ermeniler can kaybi vermislerdir ama dedigim gibi harp esnasinda bunlar kacinilmazdi. Asil Türk insani hic bir zaman sivilleri öldürmemistir aksine onlarin
güvencesi icin yapilmistir bu sevk.
Maksat soykirim olsaydi herhalde ozaman tehcir edilen ermenilerin kimlikleri,
mallari, mülkleri not alinmazdi bunlari kaide gecende ayrica bir ermeni asilli memurdu. Bunuda vurgulamak istiyorum tehcir edilenler harp sona erdiginde
geri gelme güvencesi ile sevk edildiler.
Sizlerin bilgilerine birde belge sunmak istiyorum:
R.C. Craigie'nin Lord CURZON'a Mektubu
R.C. CRAIGIE, WASHINGTON'DAKI INGILIZ BÜYÜKELÇILIGINDEN EYALET SEKRETERLIGI EARL CURZON'A INIGILIZ BÜYÜKELÇILIGI WASHINGTON, D.C..
No. 722. July 13. 1921
Lordum:
755 No'lu raporunuza referans olarak, siz lorduma bildirmeliyim ki Ermeni katliami ile bagli olarak bir davayi izlemek üzere Malta'da alikonan Türkleri personelimden bir kisi dün ziyaret etmistir.
Savas sirasinda Ermenistan'da islenen zulümle ilgili olarak kimi Amerikan Konsoloslugu belgelerini görmesine izin verilmis, Eyalet Bakanligi tarafindan degerlendirilen raporlar Majesteleri'nin Hükümeti'nin amacina en faydali olacak sekilde yüzlercesinin arasinda seçikmis en iyileri oldugu belirtilmistir.
Siz Lorduma üzülürek bilgilendirmek durumundayim ki orada, Malta'da dava için alikonulan Türkler aleyhine kanit olarak kullanilabilecek hiçbirsey yoktu. Islenen zulmün bütün kayitlarinin görülmesinde sadece iki Türk görevlinin-Sabit Bey ve Süleyman Faik Pasa- isimleri sorgulanmakta ve bu davalarda da be memurlarin yazarin bölümüne göre sahsi görüsleri ve tatmin edici suçlama yapacak kanit olmadigindan ve somut gerçeklere dayandirilmadigindan kapatilmistir.
Eyalet Bakanligi'nin görevlilerinin bu baglantida onlar tarafindan saglanmis hiçbir bilginin mahkeme sirasinda kullanilmamasi dileklerini ilave etme serefine de sahibim.
Bu sart kosmaya saygi duymakla birlikte Bakanlik hakimiyetinde olan raporlarin Türkler aleyhinde herhangi bir kanit olusturmadigi hatta siz Majestelerinin Hükümetinin hakimiyetindeki bilgileri destekleyecek, onaylayacak ve korkarim ki ileriye dönük olarak Birlesik Devletler'e yapilacak herhangi bir basvuruya yol gösterecek herhangi bir durumdan hiçbirsey umulmamalidir.
Sadece Eyalet Bakanligi'nin daha önceden bu durumu net ve açik bir sekilde görememesinden pismanlik ve üzüntü duymaktayim.
En yüksek saygilarimla
Lordum,
Lordlugunuzun en itaatkar ve alçakgönüllü hizmetkari.
R.C. CRAIGIE