Helyum Neden İnsan Sesini inceltir?

[Bilge Kağan]

Sagda solda, televizyonda, surda burda görüyoruz. Icine helyum çeken kisilerin sesleri çok komik bir sekilde ince çikiyor. Bunun arkasinda yatan sebep nedir?Bu durum, sesin helyum icinde daha hizli hareket etmesinden kaynaklaniyor. Bunun sebebi de gazlar icindeki sesin hizinin, gazin yogunlugu ile ters orantili olmasidir (Aslinda, karakoku ile ters orantili). Helyum da havadan cok daha az yogun bir gaz olmasindan dolayi (uçan balonlari düsünün), helyum icinde sesin hizi havadakine göre birkaç kat daha fazladir. Ses tellerini hava yerine helyumun titresmesi ve sesin helyum içinde daha hizli ilerlemesi nedeniyle, insan sesi daha tiz bir sekilde çikar. Zaten, alinan helyum, tekrar verildikten sonra bu ses incelmesi hemen etkisini kaybeder. Benzer sekilde, yine inert ve zehirsiz olan SF6 gazini solumaniz durumunda ise, bu kez bu gazin havadan yaklasik 6 kat daha yogun olmasi ve bu nedenle sesin SF6 icinde havadakinden cok daha yavas ilerlemesinden dolayi, bu kez insan sesi kalin cikmaktadir. Ancak bunu denemek isterseniz, sonrasinda yapmaniz gereken onemli birsey var ki, SF6'nin havadan yaklasik 5 kat daha yogun olmasindan dolayi, cigerlerde kalmamasi icin derin derin nefes alip vermek gerekir (Helyuma gore ses degisikliginin daha uzun sürmesinin nedeni de bu). Unutmayin, CO2 de zehirli degil ama oksijen yerine baska bir gaz solumak, zehirli olmasa da bu kez oksijensizlikten dolayi rahatsiz olmaniza neden olabilir. SF6 solunmasi durumunda sesin nasil ciktigini merak ediyorsaniz, youtube'dan asagidaki video'yu izleyebilirsiniz. Son olarak da havanin, helyumun ve SF6'nin yogunluklarini vereyim karsilastirabilmeniz icin: Helyum : 0.1786 g/L (0 °C ve deniz seviyesinde)Hava : 1.2929 g/ L (0 °C ve deniz seviyesinde)SF6 : 6.164 g/L ((0 °C ve deniz seviyesinde))

Sagda solda, televizyonda, surda burda görüyoruz. Icine helyum çeken kisilerin sesleri çok komik bir sekilde ince çikiyor. Bunun arkasinda yatan sebep nedir?Bu durum, sesin helyum icinde daha hizli hareket etmesinden kaynaklaniyor. Bunun sebebi de gazlar icindeki sesin hizinin, gazin yogunlugu ile ters orantili olmasidir (Aslinda, karakoku ile ters orantili). Helyum da havadan cok daha az yogun bir gaz olmasindan dolayi (uçan balonlari düsünün), helyum icinde sesin hizi havadakine göre birkaç kat daha fazladir. Ses tellerini hava yerine helyumun titresmesi ve sesin helyum içinde daha hizli ilerlemesi nedeniyle, insan sesi daha tiz bir sekilde çikar. Zaten, alinan helyum, tekrar verildikten sonra bu ses incelmesi hemen etkisini kaybeder. Benzer sekilde, yine inert ve zehirsiz olan SF6 gazini solumaniz durumunda ise, bu kez bu gazin havadan yaklasik 6 kat daha yogun olmasi ve bu nedenle sesin SF6 icinde havadakinden cok daha yavas ilerlemesinden dolayi, bu kez insan sesi kalin cikmaktadir. Ancak bunu denemek isterseniz, sonrasinda yapmaniz gereken onemli birsey var ki, SF6'nin havadan yaklasik 5 kat daha yogun olmasindan dolayi, cigerlerde kalmamasi icin derin derin nefes alip vermek gerekir (Helyuma gore ses degisikliginin daha uzun sürmesinin nedeni de bu). Unutmayin, CO2 de zehirli degil ama oksijen yerine baska bir gaz solumak, zehirli olmasa da bu kez oksijensizlikten dolayi rahatsiz olmaniza neden olabilir. Son olarak da havanin, helyumun ve SF6'nin yogunluklarini vereyim karsilastirabilmeniz icin: Helyum : 0.1786 g/L (0 °C ve deniz seviyesinde)Hava : 1.2929 g/ L (0 °C ve deniz seviyesinde)SF6 : 6.164 g/L ((0 °C ve deniz seviyesinde))
f.dursun