ORHUN ALFABESİ VE ILK TÜRK YAZISI

[Gökhan]

Çepni, sorunun cevabını bu başkıkta ararsan bulacaksın. Orkun Abaçasının kendine özgü kuralları vardır ve sağdan sola doğru yazılır. Yaani sadece harfleri öğrenmeklere bire bir yazılmaz.Sen soldan sağa doğru yazmışsın.

http://www.atsizcilar.com/forum/adim...isi-t5963.html

[Cepni77]

TUVA-HAN´adlı üyeden Alıntı

Öztürkçesi ''Kağan'' dır. Bu daha sonraları Hakan, Han olarakta lansedildi.

Bizim H harfiyle başlayan kelimelerimiz, Orhunca'da K harfi ile başlar. Doğrusu OĞUZ KAĞAN'dır.

Sayende Dogrusunu ögrendik
Yahu ilk okul talebeleri gibi, " Oguz topu tut Oguz topu at "

yazmam gerekiyor ögrenmem icin!
Sinifta kalacagiz bu gidisle!
Yanlis yazdigim yetmiyormus gibi, birde sol dan saga yazmisiz, sag dan sol olacagi yerde!

[KOCATÜRK]

Tonyukuk âbidesi, diğer iki âbidenin biraz daha doğusunda bulunmaktadır. Devrilmemiş, dikili dört cepheli iki taş halindedir.

Birinci ve daha büyük olan taşta 35,
ikinci taşta 27 satır vardır.

İkinci taşta yazılar daha itinasızdır ve aşınma da daha çoktur. Bu âbidenin yazıları Kül Tigin ve Bilge Kağan'ınki kadar düzgün değildir. Bu âbidede de yazı yukarıdan aşağı yazılmıştır.

Fakat diğer ikisinin aksine satırlar soldan sağa doğru istif edilmiştir. Tezyinatı da diğer kitâbelerdeki kadar sanatkârane değildir. Tonyukuk âbidesinin yanında büyük bir türbe kalıntısı, heykeller, balballar ve taşlar vardır.

Tonyukuk âbidesini, lltiriş Kağan'ın isyanına iştirak eden ve o günden Bilge Kağan devrine kadar devlet idaresinin baş yardımcısı olarak kalan büyük Türk devlet adamı ve başkumandanı Tonyukuk, ihtiyarlık devrinde bizzat diktirmiştir. Bu âbidede Tonyukuk konuşmaktadır, bu âbidenin müellefi odur.

[KOCATÜRK]

8 Temmuz 1709 Poltava savaşında ( Rusya - İsveç ) Johan von Strahlenberg adlı Alman asıllı bir İsveç Subayı esir düştü ve Sibirya'ya sürüldü. Burada serbestçe dolaşmasına izin verilen subay 13 yıl sonra İsveç'e döndü ve sekiz sene sonra da gezilerini anlatan ünlü eserini yazdı.
Resmi bir kaynakta ilk kez anlatılan Orhun Abideleri ( Göktürk Yazıtları ) ile modern dünyanın ilk tanışması bu oldu.
Daha sonra Rus gezgin Pallas ve Spassky Orhun Kitabelerinden bahsettiler. 1825 yılında Fransız Abel Remusat bu yazıların Türklere ait olabileceğini öne sürdü. 19.yy. sonlarında Finli bilgin Heikel tüm bu yazıların kopyasını aldı ve Avrupadaki belli başlı bilgin ve akademilere dağıttı.
En nihayet Danimarka Akademisi Başkanı Thomsen 1893 yılında alfabeyi çözdü. Önce "Türk" "Tengri" ve "Kül Tigin" kelimelerini okumayı başardı. Daha sonra diğer harfler ve kelimeler de çözüldü ve kitabeler Avrupa Dillerine dahi çevrilerek yayınlandı.

[KOCATÜRK]

Abideler tam olarak Baykal Gölü'nün güneyinde, Şimdiki Moğolistan topraklarında, Göktürk Devletinin Merkezi Ötüken şehrinin yakınlarındadır. 3 Tanedir. Bunlar II. Göktürk ( Ya da Kutluk ) devletinin hükümdarları olan Bilge Kağan, kardeşi Kül Tigin ve hem devletin kuruluşunda çok emeği geçen hem de bu iki kardeşe vezirlik eden bilge Tonyukuk adlarına dikilmiştir. Abidelerin yazarı gene Göktürk Prenslerinden olan Yoluğ ( Yuluğ ) Tigindir.
Bunların aynı zamanda yapılmadığı ilkinin 730 yılında Tonyukuk adına, ikincisinin 732 yılında Bilge Kağan tarafından düşmanla savaşırken kahramanca ölen kardeşi Kül Tigin adına, üçüncünün de 735 yılında Bilge Kağan adına dikildiği anlaşılmıştır.
Bunların içinde en temiz ve iyi durumda olanı olanı Kül Tigin abidesidir.
Abideler 3,75 metre olup yukarıdan aşağıya doğru kalınlaşır. Tepede genişlikleri yaklaşık 1,22 metre, tabanda ise 1,32 metredir. Abidelerin yakınlarında bir çok heykel vardır. Bilhassa az ileride bulunan Kül Tigin heykeli çok tipikitir.
Cümleler kısa, kesik ve mana yüklüdür. Herhangi bir kelime çıkarılıp eklendiğinde cümlenin dengesi derhal bozulur.

Abideler ve üzerindeki metinlerle ilgili olarak aşağıdaki linkleri tavsiye edebilirim.

http://egitim.selcuk.edu.tr/turkdili/orhun/info.htm

http://www.dilimiz.com/belgeler/TDindex.htm

[Şadılı Oymağı]

Bu güzel bilgiler için teşekkür ederim.Kısa bir bilgi vermek istiyorum,bugün Eski Türk Alfabesi olan Uygur Alfabesi'ni yanılmıyorsam birtek Türkler'le akraba olan Moğollar kullanmaktadır.

[Şadılı Oymağı]

SEVGİLİ IRKTAŞIM ÖKİKTÜRK burada önemli olan alfabenin öncesi yada sonrası değil önemli olan alfabenin Türk Alfabesi olmasıdır. Göktürk Alfabesi adı üzerinde Türk'le başlıyor yani Türk ismiyle başlayan ilk Türk Alfabesi..

[Ökiktürk]

arkadaslar bu ilk Türk yazisi degildir. Bu yazinin öncesi vardir.Cünkü Türk yazisi damgalardan dogmustur.

[tengrı mu]

emegın için ve bılgılendırdıgın ıcın cok tesekkeurler ırkdasım

[Attila375]

paylaşımın için sağol:)orhun alfabesi en çok öğrenmek istediğim alfabedir.Dilerim ki Turania kurulunca resmi alfabemiz orhun alfabesi olur.

[Gökşin]

çok güzel bi site olmuş hazırlayandan Allah razı olsun en azından tarihimizi en ince ayrıntılarıyla öğrenir kulakdan dolma duygulara önem vermeyiz

[Tanrı Dağlı333]

Arapça kullanmasak bence iyi olur.Örnek:allah onun yerine Tanrı veya Tengri olabilir.

[Kafkasyalı_Altar]

Bir Kafkas Türkü olarak Bu herşeyden değerli alfabemizi paylaştığın için Çok teşekkürediyorum yeni üye olarak Buradaki ve Dünyadaki tüm asil Türk Kardeşlerimede Selamlar esenlikler dilerim.

[orhun61]

herkese selam arkadaşlar
orhun alfabesine göre orhun nasıl yazılır?
bilen varsa yardımcı olabilirmi cok saolun

Otağda arama yap. Ayrıca bir kez yazman yeterli.

[orhun61]

arama yaptım bulamadım
yardım edebilirmisin